De tarte al djote van Nijvel

Het oudste spoor van de tarte al djote voert terug naar 1218, toen het gerecht voor het eerst werd vermeld in een Nijvels document. «D’jote» is Waals dialect voor snijbiet, het groene blad dat samen met de zachte, gefermenteerde boulettekaas de vulling vormt.

De taart was armeluiseten — goedkope groente, eenvoudige kaas, een beetje boter en een stevige korst. Maar juist die eenvoud maakte het gerecht geliefd. Het werd gebakken in elke keuken, bij elk feest, bij elke gelegenheid.

In 1980 besloot een groep Nijvelaren dat het recept bescherming verdiende. Zij richtten de Confrérîye dèl Târte al D’jote op — een broederschap dat waakt over de traditie. Elk jaar in februari organiseren zij een blinde proeverij van taarten uit de hele stad.

De bakkers worden beoordeeld op smaak, textuur, verhouding kaas en groente, en trouw aan het oorspronkelijke recept. De besten ontvangen sterren, van één tot vijf. Het is een serieuze zaak in een stad die haar taart even ernstig neemt als haar collegiale kerk.

De tarte al djote is in Nijvel wat de gaufre is in Luik of de speculoos in Brussel — een culinair symbool dat de identiteit van de stad vertegenwoordigt. Geen feest zonder taart, geen bezoek zonder een punt.

Achthonderd jaar na de eerste vermelding wordt de tarte al djote nog steeds gebakken volgens hetzelfde principe: snijbiet, boulettekaas, boter, korst. De ingrediënten zijn goedkoop, het resultaat is onbetaalbaar. Dat is misschien wel de kern van elk volksverhaal — van weinig iets moois maken.