De wilde jacht van Maldix

De Litermont is geen gewone berg. Hij rijst op uit vulkanisch ryoliet, een gesteente dat ruim 275 miljoen jaar geleden tussen oudere lagen stolde, en kijkt uit over het Nalbachtal, de Prims en het Dillinger Wald. Later groeven mijnwerkers hier naar koper, en nog altijd getuigen stollen en een bezoekersmijn daarvan. De berg is tot vandaag het wijd zichtbare herkenningspunt van het Nalbachtal, al eeuwenlang een doel voor bedevaarders en wandelaars. Op de top vond men schamele muurresten en sporen van drie wallen met grachten. Er moet hier een burcht hebben gestaan, maar in geen enkele oorkonde wordt ze genoemd, zo vroeg werd ze verwoest. Wat van haar bleef, is de sage.

Op die burcht, zo vertelt men, woonde de vrome weduwe Margarete vom Litermont, een weldoenster van het dal, en haar zoon Maldix. De naam klinkt als een vonnis: hij zou van het Latijnse maledictus komen, de vervloekte, de tegenpool van de gezegende. Maldix was een wilde jager en woeste drinker, en alle vermaningen van zijn moeder waren tevergeefs. Ze had een tweede zoon, even rechtvaardig en vroom als de eerste ruw was, die op de nabije Siersburg woonde. Tierde Maldix te erg, dan vluchtte Margarete door een onderaardse gang die alleen zij kende naar haar zachte kind.

Op een Goede Vrijdag, die de overlevering in het jaar 1429 plaatst, ging Margarete in de vroege ochtend ter kerke in Nalbach, zoals de heiligste rouwdag van de christenheid het vroeg. Maar juist op die ochtend wilde Maldix, tegen de smeekbede en het duistere voorgevoel van zijn moeder in, met zijn gezellen een drijfjacht houden in het herenwoud. Toen een wit hert voor de meute opsprong, riep hij godslasterlijk uit dat vandaag de Heer stierf voor zijn moeder en het hert voor hem.

Het hert vluchtte bergop, en Maldix joeg het na, de Litermont op, blind van jachtroes, ros en meute in volle vaart. Aan de rand van een steil afvallende rotsklip schrok het paard en wierp de ruiter af. Schreeuwend stortte hij in de diepte, in een kloof die men sindsdien de Teufelsschlucht noemt, en kwam gruwelijk om. Met verbrijzelde ledematen vond het jachtgezelschap hem in zijn bloed. Maar het witte hert was verdwenen, alsof de berg het had verzwolgen.

De door verdriet gebroken Margarete stichtte na de dood van haar zoon de klokkentiend van Nalbach, en toen ze zelf stierf begroef men haar in het koor van de kerk. Ze zou de laatste van haar geslacht zijn geweest. Midden in de negentiende eeuw richtte de parochie te harer ere op de top een wit oplichtend kruis op met het opschrift O Crux ave, wees gegroet, o kruis. Die woorden komen uit een oude Goede Vrijdaghymne en herinneren zo tot vandaag aan de zoon die de mis versmaadde en daarvoor de dood vond.

Maldix zelf echter vond geen verlossing. In de stormen van de nacht en vooral in de ruwe nachten, zo heet het, raast zijn geest nog altijd op een gloeiende wagen door het Primstal en het Dillinger Wald, begeleid door ver hondengeblaf, vonkenregen en het hallo van de jagers, en brengt onheil waar hij voorbijtrekt. De volkskundige Karl Lohmeyer heeft deze en andere Litermont-sagen opgetekend en aan de vergetelheid ontrukt. Waar eens de wilde jacht raasde, voert vandaag de Litermont-Gipfeltour naar boven, een bekroonde wandelweg, en van het kruis reikt de blik ver over het Saarland. Het uitzicht is gebleven, en met hem de wilde jacht.